امروز برابر است با :27 خرداد 1403

پالنگان

پالنگان روستایی پلکانی، از توابع بخش مرکزی شهرستان کامیاران در استان کردستان ایران است.

پالنگان روستایی پلکانی، از توابع بخش مرکزی شهرستان کامیاران در استان کردستان ایران است.

پالنگان (به کُردی: پاڵنگان) است. این روستا به خاطر معماری جالبش و همینطور به خاطر جشن‌های بهاری‌اش شهرت جهانی دارد. قدمت این روستا به پیش از اسلام برمی‌گردد و در فاصله ۸۰۰ متری دره تنگی ور است که رودخانه ای از میان آن می گذرد. این روستا در دو سوی رودخانه و بر قامت کوه جای گرفته و با چیدن سنگ ها بر روی هم به صورت پلکانی ساخته شده اند.

در طول تاریخ چندین بار به دلایل مختلف ویران و مجددا بازسازی شده‌است. پالنگان تا قبل از زمان هه لوخان اردلان (۱۹۹۵ – ۱۹۶۹ شمسی) مرکز حکومت اردلان بوده‌است. نظر اکثر مورخان بر مسقط الراس بودن پالنگان برای حکومت اردلان می باشد و از زمان پیدایش این امارت در سال ۱۱۶۸ میلادی (۱۵۴۷ شمسی و ۱۵۶۲ قمری) تا زمان انتقال مرکز حکومت‌شان به قلعه حسن‌آباد سنندج در حدود سال ۱۶۰۰ میلادی (حدود سال۱۹۸۰ شمسی و ۱۰۱۰ قمری) بمدت بیش از ۴۰۰ سال مقر حکومت کدخدامنشی اردلان بوده‌است.

بقایای بر جای مانده از خانه ها و سازه های قدیمی، حکایت از دیرینگی این روستا دارند و طبیعت زیبای آن هر چشمی را به خود خیره می کند. از همه این زیبایی ها که بگذریم مردم پالنگان را می توان دیگر جاذبه روستا دانست؛ آنها هنوز هم با پایبندی به مراسم سنتی، فرهنگ خود را حفظ کرده اند و به خوبی رسم میزبانی را برای مسافران و گردشگران به جای می آورند. ردپای فرهنگ و تاریخ در روستای پالنگان باعث شده است تا مسئولان آن را با شماره 31221 در فهرست آثار ملی جای دهند.

  • نام پالنگان

احتمالا خیلی‌ها با شنیدن نام پالنگان یاد پلنگ می‌افتند و به نظرشان می‌رسد ارتباطی میان پلنگ و نام این روستا وجود دارد. این فرضیه در واقع یکی از فرضیه‌های نام‌گذاری روستا می باشد.

گفته می‌شود در کوه‌های این منطقه پلنگ زندگی می‌کرده و به همین دلیل این نام برای روستا انتخاب شده است.

فرضیه دیگر به معنای پال برمی‌گردد. گفته می‌شود پال به معنای تکیه‌گاه است و به همین دلیل این نام روی روستا گذاشته شده است.

از طرفی برخی متقدند پالو در واژه‌نامه‌های هورامی به معنای شهر، پایتخت، قلعه، دژ یا مکانی است که چشمه‌های جوشان دارد. با توجه به قرار گرفتن روستای پالنگان در کنار رود، این فرضیه هم بی‌راه نیست.

  • تاریخچه روستای پالنگان

گفته می‌شود قدمت روستای تاریخی پالنگان به قبل از اسلام می‌رسد. قلعه‌های تاریخی و پل‌های قدیمی هم گواه تاریخ دور و دراز این روستا هستند. آتشکده‌ها و پل‌های باستانی نشان می‌دهند ممکن است تاریخ این روستا به دوره‌ی مادها و پادشاهی هوخشتره بازگردد. همچنین گفته می‌شود محبوبیت روستا به دوره سامانیان برمی‌گردد.

از طرقی قلعه پالنگان که در بالای کوه قرار دارد، نشانگر اهمیت این منطقه در دوره سلجوقی و بعد از آن بوده است. همچنین در گورستای قدیمی روستا، سنگ قبرهایی قدیمی با خط کوفی وجود دارد که مربوط به قرن‌های ششم و هفتم هجری می باشد.

امرای کلهر و بنی اردلان نیز حاکمان محلی کردستان بوده‌اند که بر این روستا حکومت می‌کردند.

 

  • زبان مردم پالنگان

زبان مردم پالنگان کُردی است که با لهجه اورامی صحبت می‌کنند.

  • مذهب پالنگان

مردم پالنگان پیرو دین اسلام و مذهب سنی می باشند.

  • آداب و رسوم پالنگان

سفر به پالنگان به هنگام بهار و تابستان بسیار لذتبخش خواهد بود. در این ایام عشایر کُرد با اجرای مراسم‌های سنتی مانند “موسیقی گریان“، “چپله” و “سیاه چمانه” حس حال خوبی را در پالنگان ایجاد میکنند.

با فرا رسیدن نوروز مردم روستای پالنگان از زن و مرد با پوشیدن لباس کُردی و روشن کردن مشعل های آتش بر بلندی روستا میروند و به “هل په رکی” یا همان رقص کُردی می‌پردازند و فرا رسیدن سال نو را دور هم در صفا و صمیمت جشن میگیرند.

  • جمعیت پالنگان

برپایه‌ی سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی، جمعیت آن ۸۲۱ نفر (۱۹۴خانوار) بوده‌است.

موقعیت جغرافیایی پالنگان

پالنگان در فاصله ۴۸ کیلومتری شمال غرب کامیاران و در ابتدای اورامان کردستان، در میان دره ای سرسبز آشیانه کرده است که خانه های پلکانی و باصفای آن در دامنه کوه نظر هر رهگذری را به خود جلب می نماید؛ چراکه این روستا از قدمت بسیار زیادی برخوردار می باشد.

  • آب و هوا پالنگان

روستای پالنگان در دامنه ارتفاعات شاهو و در واقع در میان دره‌ای واقع شده است. آب و هوای این روستا و مناطق اطراف در فصول سرد سال، بسیار سرد و خشک می‌شود. در عوض در فصول های مانند بهار و تابستان دارای آب و هوای آن معتدل و بهاری است.

  • جاذبه های تاریخی و گردشگری روستای پالنگان

از جمله جاذبه های تاریخی و گردشگری روستای پالنگان می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

پالنگان حالا یکی از روستاهای دیدنی ایران می باشد که جذابیت‌های فراوانی برای تماشا دارد. همانطور که این روستا در دل یک دره سرسبز قرار گرفته است. اگرچه این دره در زمستان و پاییز، سرد و بی‌رحم می‌شود؛ اما در فصل بهار و تابستان با رودخانه‌ها و آبشارهای شاداب از پردشگران پذیرایی می‌کند.

قلعه پالنگان

قلعه پالنگان یکی از همان دیدنی‌های تاریخی می باشد. که در ۸۰۰متری جنوب شرق روستا و در نزدیکی چشمه‌های علاءالدین قرار دارد. این عمارت همان قلعه پالنگان است که حتی نمی‌دانیم چند سال عمر دارد. روزگاری این قلعه شکوه و جلالی داشته و محل حکومت امرای مختلف بوده است.

چشمه های پالنگان

در این روستا کوچک، حدود ۲۰ چشمه طبیعی وجود دارد. چمشه‌هایی که برخی از آن‌ها دائمی و برخی دیگر فصلی هستند.

مقصد نهایی این چمشه‌ها، رودخانه‌های سیروان و تنگی ور هستند. در اطراف روستای پالنگان نیز چندین چشمه معدنی وجود دارد.

رنگ آب این چمشه‌ها سفیده بوده که نشان دهنده وجود گوگرد و املاح معدنی در آن‌ها است. آب این چشمه‌ها برای درمان بیماری‌های پوستی و رماتیسم مفید است.

برای تماشای چشمه‌ها، می‌توانید به باغ شیخ عمر بروید. در این باغ، چشمه‌های سید علاءالدین، خاتون و شیته جاری هستند.

آبشارهای پالنگان

وجود این تعداد چشمه در روستای پلکانی پالنگان باعث به وجود آمدن آبشارهایی مرتفع و زیبا شده است. آب‌ این آبشارها، سفید و درخشان از بالای سنگ‌ها و صخره‌ها پایین می‌ریزد و منظره‌ای دیدنی خلق می‌کند.

قبرستان پالنگان

در روستای کوچک پالنگان با داشتن خانه‌های گلی و سنگی و صدای آب که مانند موسیقی دلنواز پخش می‌شود، ناگهان با قبرستانی قدیمی، خلوت و بی‌روح روبه‌رو می‌شوید.

قبرستانی که در آن قبرهایی بسیار قدیمی وجود دارند. قبرهایی که روی آن‌ها با خط کوفی نوشته شده است. حتی قبرهای ایستاده که متعلق به  سال‌ها بسیار دور هستند، نیز در این قبرستان وجود دارند.

رودخانه‌های پالنگان

چشمه‌ها در نهایت به رودخانه‌ها می‌ریزند. همانطور که گفتیم، مقصد نهایی چشمه‌ها، رودخانه‌های سیروان و تنگی ور هستند. سیروان مهم‌ترین رودخانه کردستان می باشد که خود از به هم پیوستن چندین رودخانه به وجود آمده است.

رودخانه تنگی ور و پل‌های تاریخی آن

رودخانه تنگی ور که مقصد تمام چشمه‌های روستا است چندین پل سنگی و چوبی قدیمی روی آن ساخته شده است. حقیقتاً که این روستا تمام قاب‌های نوستالژیک و سنتی کتاب‌ها و فیلم‌ها را یکجا کنار خود جمع کرده است. حتی تصور راه رفتن روی پل‌هایی قدیمی که احتمالاً صدا هم می‌دهند، در حالی که رودخانه‌ای جوشان زیر پای شما در جریان است، بسیار هیجان‌انگیز و وسوسه کننده است.

مجتمع شیلات پالنگان

در مجتمع شیلات پالنگان، ماهی هایی پرورش داده می‌شوند. شیلات نه تنها یک مجتمع پرورش ماهی است؛ بلکه یکی از جاهای دیدنی پلنگان نیز محسوب می‌شود. جایی که با رفتن به آن می‌توانید خود را مهمان یک ماهی خوشمزه و تازه کنید.

روستای پالنگان

عکسی از روستای پالنگان

پالنگان

عکسی از روستای پلکانی پالنگان

روستای پالنگان

عکسی از زیبایی شب‌های پالنگان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.